Kariyer ipuçları › Maaş bordrosunu okumak
Brüt maaşın nereye gidiyor?
İlk maaş bordrosunu açınca brüt ile net arasındaki farka şaşırmak çok yaygın. Kanada'da gelir vergisi, emeklilik (CPP) ve işsizlik sigortası (EI); ABD'de federal ve eyalet vergisi ile Sosyal Güvenlik ve Medicare (FICA); İngiltere'de PAYE vergisi ve National Insurance; Almanya'da Lohnsteuer ve emeklilik, sağlık, bakım, işsizlik sigortaları kesilir. Bordronu her ay kontrol et; vergi kodu ya da sınıfı yanlışsa fazla kesinti olabilir.
Kısaca
- Kanada — Gelir vergisi, CPP, EI kesintisi
- ABD — Federal ve eyalet vergisi, FICA
- İngiltere — PAYE vergisi, National Insurance
- Almanya — Lohnsteuer ve sosyal sigortalar
- Vergi kodunu kontrol et — Yanlışsa fazla kesinti olur
Ayrıntılar
- Kanada: gelir vergisi (federal + eyalet), Canada Pension Plan (Québec'te QPP) ve Employment Insurance kesilir. Yıl sonunda işveren T4 belgesi verir; vergi beyannamesinde bunu kullanırsın.
- ABD: federal gelir vergisi, çoğu eyalette eyalet vergisi ve FICA (Social Security + Medicare) kesilir. İşe başlarken doldurduğun W-4 formu kesinti miktarını belirler; yıl sonunda W-2 gelir.
- İngiltere: PAYE ile gelir vergisi ve National Insurance kesilir. Bordrodaki vergi kodu (tax code) yanlışsa fazla vergi ödersin; HMRC hesabından kontrol edebilirsin.
- Almanya: Lohnsteuer, kiliseye kayıtlıysan Kirchensteuer ve emeklilik, sağlık, bakım, işsizlik sigortaları kesilir. Steuerklasse (vergi sınıfı) net maaşı etkiler; evlilerde sınıf seçimi önemlidir.
Diğer yazılar
- Yurt dışında CV nasıl yazılır?
- Ön yazı 3 paragrafta
- Mülakatta STAR yöntemi
- En sık 5 mülakat sorusu
- LinkedIn'de bulunur ol
- İlana çıkmayan işler
- “Yerel deneyim yok” engeli
- Maaş pazarlığı 5 adımda
- Sahte iş ilanını tanı
- CV'n yazılıma takılmasın
- Diplomanı tanıt
- Mesleğin lisans istiyor mu?
- Yerel deneyimi nasıl kazanırsın?
- Referansların hazır mı?
- Ekrandan mülakat
- Mülakattan sonra ne yapmalı?
- Ret mektubu geldi, sonra?
- İş yerinde görünmeyen kurallar
- Kendini küçük gösterme
- İş yerinde 5 kurtarıcı cümle
- Haklarını biliyor musun?
- Yeni işte ilk 90 gün
- Yurt dışında yeni bir meslek
- Serbest çalışmaya başlarken
- İşe alım uzmanı seni nasıl bulur?
Bilgiler genel yönlendirmedir; kurallar ülkeye ve zamana göre değişir, resmî kurumların sayfaları esastır. Bir yanlış görürsen yaz, düzeltelim.